Pikir panjang doo — Jang jadi jaminan kasi orang laen pung utang
6
Beta kasi tau sang beta pung ana bilang,“Ana, é! Kalo ada orang laen yang ada pung utang,
sonde bae kalo lu jadi jaminan kasi sang dia,
apalai orang yang lu sonde kanál.
Te mau sonde mau kalo dia sonde bayar, na, lu yang musti bayar.
2 Itu sama deng lu kaná hiki,
dari lu pung kata-kata sandiri.
3 Jadi dia pung jalan kaluar bagini:
Sakarang lu ada ta'ika deng itu orang pung masala.
Lu pung nasib ada di itu orang pung tangan.
Ada lebe bae kalo lu pi capát-capát ko lapás dari itu jaminan,
deng minta ko hapus buang lu pung nama dari itu janji.
4 Jang maso tidor dolo, kalo balóm urus itu parkara.
Jang barenti cape dolo, kalo balóm lapás buang itu tanggong-jawab.
5 Ada lebe bae kalo lu lari jao dari itu masala,
sama ke rusa lari dari orang yang ada buru sang dia,
ko, sama ke burung yang lari dari orang yang mau tangkap sang dia.”
Jang pamokol
6 Weh, pamokol dong!
Ada lebe bae lu pi dudu nonton di samút pung sarang, ko pareksa bae-bae sang dong.
Pikir bae-bae dong pung cara karjá, ko balajar dari dong.
7 Biar dong sonde ada pung kapala,
sonde ada pagawe, deng sonde ada yang parenta sang dong,
8 ma samút dong karjá parés karingat waktu musim panen,
ko mau kumpul ame makanan dong,
yang cukup kasi sang dong samua waktu musim lapar.
9 Weh, pamokol dong!
Lu mau tidor barapa lama lai?
Lu mau bangun kapan ko mulai karjá?
10 Ehh, biar su!
Biar ko lu tidor tamba sadiki lai.
Biar ko lu lipa tangan ko sante sa.
11 Te deng bagitu, nanti lu pung barang dong ilang buang,
sama ke parampok satu su rampas ame lu pung harta samua.
Nanti lu jadi miskin-malarat,
sama ke orang pegang barang tajam su lari bawa lu pung barang samua.a
Orang tar bae dong
12 Orang tar bae dong, cuma tau bekin yang tar bae sa.
Dong pi mana-mana, na, dong cuma tau putar-balek orang sa.
13 Dong suka maen mata talalu.
Dong pung kaki sonde tau tanáng.
Dong pung jari maen sein tarús ko urus yang sonde bae.
14 Di dong pung otak, sonde ada yang lurus,
te samua babengko abis.
Dong ada di mana, na, dong bekin kaco tarús.
Samua orang di situ rasa.
15 Ma tunggu ko lia sa.
Te lama-lama, takuju sa dong kaná ancor buang.
Sonde sangka-sangka ju, dong su calaka buang,
deng sonde ada yang bisa tolong ame sang dong lai.
Tuju hal yang Tuhan Allah sonde tarima bae
16 Ada anám hal yang TUHAN Allah sonde suka;
Yang batúl, ada tuju hal yang bekin Dia saki hati. Andia:
17 mata dari orang sombong;
mulu dari orang putar-balek;
tangan dari orang yang bunu bekin mati orang yang sonde ada pung sala;
18 hati dari orang yang basakongkol ko bekin akal jahat;
kaki dari orang yang lari capát ko mau bekin hal tar bae;
19 orang saksi putar-balek;
deng yang paling jahat tu, andia,
orang yang bekin kaco dalam dia pung kelu sandiri.
Te orang macam bagitu dong tu, yang bekin Tuhan Allah jao dari dong.
Inga mama-papa pung nasiat dong, ais bekin iko ju
20 Beta kasi tau sang beta pung ana bilang,
“Ana, é! Bekin iko bapa pung nasiat dong,
jang lupa mama pung ajaran dong.
21 Pegang kuat-kuat sang itu nasiat dong samua,
sama ke ada simpan itu ajaran dong di hati, ko,
gantong di leher ko biar sonde jao dari hati.
22 Te kalo lu bekin bagitu, na,
lu mau pi mana sa, itu nasiat dong kasi tunju jalan yang bae;
lu tidor di mana, itu ajaran dong ada jaga sang lu;
deng waktu lu bangun tidor, itu nasiat dong kasi inga lu musti bekin karmana.
23 Te beta pung parenta dong sama ke satu lampu;
deng mama pung ajaran dong, sama ke taráng.
Jang lupa, te kalo lu bekin sala, deng orang togor sang lu,
ais lu pasang kaki ko jang serong lai, na,
beta pung parenta deng mama pung ajaran tu yang ajar sang lu jalan idop yang batúl.”
Jang maen serong
24 “Beta kasi tau ini hal dong samua,
ko biar lu jang jato deng maen parampuan.
Lu musti jaga diri dari orang pung bini.
Lu musti ati-ati deng parampuan nakal pung mulu manis.
25 Jang kaná goda deng parampuan pung cantik.
Jang kaná hiki kalo parampuan ada maen mata deng lu.
26 Inga te, biar parampuan nakal dong cuma minta lu bayar sadiki sa,
ma kalo lu tidor deng orang pung bini, na,
nanti lu bayar deng lu pung jiwa.
27 Te orang yang coba bawa bara api dalam dia pung baju,
pasti dia pung baju angus.
28 Orang yang jalan dalam api,
pasti dia pung kaki kaná bakar ju.
29 Bagitu ju deng orang yang pi tidor deng orang pung bini.
Mau sonde mau pasti ada dia pung hukuman.
30 Kalo ada orang lapar yang curi makan ko biar dia bisa isi parú sadiki,
mangkali orang saparu sonde lempar sala sang dia.
31 Biar bagitu, ma kalo dia kaná tangkap, na,
pasti dia kaná hukum ju.
Jang sampe dia kaná denda tuju kali lipat dari itu makanan pung harga.
Jang sampe dia musti jual buang dia pung ruma pung isi samua ko bayar putus itu denda.
32 Ma orang yang maen serong tu, talalu otak kea,
te dia bekin rusak buang dia pung idop sandiri sa!
Itu dia pung sala sandiri!
33 Dia pung nama rusak buang,
deng dia dapa papoko sampe baluka.
Dia pung malu sonde parná ilang.
34 Te waktu itu parampuan pung laki dapa tau, na,
dia makan gigi deng saki hati mati pung!
Deng kalo dia balas dendam, na,
dia sonde pake tahan sadiki ju.
35 Biar lu mau bayar denda tutu malu,
ma dia sonde puas.
Biar lu mau bayar tamba bam-banya,
ma dia pung mara sonde dingin ju.”