Stefanus siri iisi na ètu era j'ue lii agama
7
Hèia kètu kapai risi agama Yahudi karèi Stefanus, peka na, ‘‘Dhèu se'e galaa èu ne, lèke do aad'o?’’ 2-3 Ka Stefanus b'ala, aku nèngu na, ‘‘Ama-ama, aa a'ari aa'i-aa'i! Miu nanene ku ja'a. Uru-uru sèra, bèi-baki èdhi Abraham dhae tèke eele mèka rai èta-èsu na. Te ngaa Ama Lamatua dhu kapai risi pad'elo iisi Na mi nèngu. Lamatua hia ne paredha, peka na, ‘Pakèd'i nèti rai èta-èsu èu; tèke eele a'ari èu. Lamu ka asa era èci, dhu bèli-camèd'a Ja'a paj'uj'u hia èu!’ Hèia na pakèd'i ka nèti rai èta-èsu na, ètu rai Mesopotamia, la'e asa kota Haran.a 4 Hèia na tèke eele rai dhèu Kasdim, ka la'e pea ètu kota Haran. Ropa ama d'èlu na madhe, ka Ama Lamatua lere ne asa rai ne'e ne, dhu ama-ama a'ari pea toke d'ai sange ne'e ne.b 5 Lod'o èèna, Ama Lamatua hag'e boe rai ca kasib'i sa hia ne ho j'aj'i rai pusaka na. Te ngaa Ama Lamatua moa tèke le, na, Nèngu hia rai ne'e, j'aj'i rai pusaka ana-èpu na. Te ngaa lod'o èèna, Abraham dènge mèka ana.c 6 Ka Ama Lamatua peka dènge ne, ‘Bèli-camèd'a ana-èpu èu lasi pea ètu rai dhèu. Ho dhèu rai èèna ènyi si, aa tao rèngu j'aj'i ènu, dènge paj'èra si toke d'ai èpa ngasu tèu. 7 Ho ladhe èle èpa ngasu tèu èèna, Ja'a huku dhèu kabarai dhu tao ana-èpu èu j'aj'i ènu sèra. Hèia ana-èpu èu tèke eele rai èèna, ho rèngu mai asa era ne'e ne, sèna ka ra manèngi makasi mi Ja'a.’d 8 Padhai lii nare sèmi èèna, ka Na hia tadha lii moa Ne dènge j'ara suna ana mone,e j'aj'i tadha dhu sasoa na, Abraham j'aj'i le dhèu unu Ama Lamatua. Èle èèna ka, ropa ana na, Isak, d'ai umur aru lod'o, hèia na suna ne. Aa Isak suna ana na, Yakob kahèi. Aa Yakob suna ana-ana mone na, dhèu canguru dua sèra, ladhe umur rèngu d'ai aru lod'o. Rèngu aa'i-aa'i sèra, bèi-baki èdhi dhèu Yahudi.f
9 Ca tèka, bèi-baki èdhi sèra d'ara pèd'a dènge ari ra Yusuf, ka ra pahie eele ne ka j'aj'i ènu ètu rai Masir nèi. Masi ka sèmi èèna, te ngaa Ama Lamatua tèke eele boe ne.g 10 Nèti èèna ka Lamatua patabuli eele ne nèti j'aj'èra nèngu. Ama Lamatua hia ne d'èlu-mèu, ka ne'a j'ara ae-ae, ka Dhèu Aae Masir sue ne. Nèti èèna ka, na ded'e ne j'aj'i gubernur ètu rai Masir. Aa na nèd'u koasa kahèi ètu d'ara èmu dhèu aae.h
11 Hèia tèu manganga lèke rai Masir dènge rai Kana'an. Tèu-tèu manganga mad'èu èèna, bia titu kèna. Nèti èèna ka dhèu ètu mia-mia j'èra d'ai seli. Sèmi èèna kahèi, bèi-baki èdhi abhu heka nganga'a.i 12 Te ngaa baki Yakob tadèngi lii, na, ètu rai Masir abhu nganga'a. Ka na pua ana-ana na sèra, nuka bèi-baki èdhi, ho lasi hèli nganga'a ètu rai Masir. 13 Hèli rare, hèia ra lèpa. Ropa oe èle nganga'a sèra, ka ama ra pua hari lasi hèli nganga'a ètu Masir. Lod'o èèna ka, heka Yusuf bhoke d'ara, peka na, nèngu ne ari d'èlu rèngu. Ka na patadha a'ari na sèra dènge dhèu aae Masir.j 14 Èle èèna ka, Yusuf manèngi ama na dènge a'ari na aa'i-aa'i lasi pea asa rai Masir. Rèngu dhu lasi asa nèi, aa'i-aa'i ra pidhu nguru lèmi dhèu.k 15 De baki Yakob pidha asa nèi, toke d'ai bèi-baki èdhi sèra madhe ètu Masir.l 16 Ka nèbhu aae ku, heka rèti rui bèi-baki èdhi sèra lèpa hari asa rae Sikem ètu rai Kana'an. Ka ra tèke rui sèra ètu era dhu uru èèna baki Abraham hèli nare nèti ana-èpu Hemor.’’m
Stefanus b'ala lula-nèti Musa dènge dhèu dhu ro'o boe nanene ne
17 Stefanus tuhu hari lii, peka na, ‘‘Se'e se j'aj'i, lula Ama Lamatua moa tèke le, na, èèna na limuri hari Nèngu neo hia rai pusaka mi baki Abraham ètu era èèna. Ropa oe d'ai lod'o dhu Ama Lamatua moa èèna, èdhi dhèu Yahudi tabha ae titu kèna ètu rai Masir nèi. 18 Lod'o èèna, dhèu aae hiu èci paredha ètu nèi. Te ngaa nèngu tadhe boe Yusuf.n 19 Dhèu aae ne'e ènyi ruri dhèu èdhi sèra. Aa na bhelu titu kèna dènge bèi-baki èdhi. Na laka-seti rèngu ho core eele ana rèngu dhu rara iisi hiu, sèna ka madhe.o
20 Lod'o èèna, d'ai lod'o ina Musa nara iisi ne. Musa kabèb'u titu kèna! Ina dènge ama na madhutu boe lii paredha dhèu aae. Ra piara pahuni ne, toke d'ai tèlu hèru.p 21 Ropa rèngu bisa heka pahuni ne ètu d'ara èmu, ka ra panangi eele ne. Te ngaa ana bhèni dhèu aae Masir rage nare ne, ka sa'u nèti asa èmu, ka na ladhe-leru ne sèmi ana d'èlu nèngu.q 22 Nèti èèna ka, dhèu rai Masir aj'a aa'i ne dènge mamèu ra, toke d'ai na j'aj'i dhèu d'èlu-mèu. Nèngu ne d'èlu-mèu ètu d'ara lii padhai, aa ètu d'ara sab'a-la'a.
23 Ropa Musa d'ai umur èpa nguru tèu, hèia na neo patadha dènge dhèu Isra'el nèngu sèra. 24 Ropa na la'e, ka na nèdhi dhèu Masir èci dhu game dhèu Isra'el ca dhèu. Ka na sarii dhèu Isra'el èèna, aa na hake pamadhe dhèu Masir èèna. 25 Te Musa ngee, na, dhèu nèngu sèra re'a le, na, Ama Lamatua pua ne ho patabuli rèngu nèti j'aj'èra ra. Te ngaa rèngu re'a mèka. 26 Bèli èèna, Musa la'e hari ladhe dhèu Isra'el na sèra. Ka na rage dhèu dua pagama. Aa na neo padame dhèu dua se, peka na, ‘Weh! Miu dua mi se, pa'a'ari. Nga tao ka miu dua mi patao?’
27 Te ngaa dhèu dhu game angalai na, dhaa, aku nèngu na, ‘Cee ka dhu ded'e èu j'aj'i kètu ji'i! Aa cee ka dhu paj'uj'u èu, ho j'aj'i mi dhèu j'ue lii langu ji'i? 28 Èu ngee, na, èu bisa pamadhe hari ja'a, sama sèmi èu pamadhe dhèu Masir med'a na?’ 29 Ropa Musa tadèngi nare lii ne'e, hèia na rai eele nèti rai Masir, la'e pea ètu rai dhèu Median. Na leo-èmu ètu èèna, ka ra abhu ana mone dhèu dua.r
30 D'ai èpa nguru tèu, hèia Musa la'e asa d'ara mamoo èci, padètu dènge ledhe èci, ngara na ledhe Sinai. Ètu èèna, ana pajuu Ama Lamatua èci puru mai nèti sorga, ka pad'elo iisi na nèti d'ara ai dhu heo ètu ana aaj'u iiki ca kapua. Ai na'e ana aaj'u èèna, te ngaa kèpu boe. 31 Ladhe nèdhi sèmi èèna, ka Musa loo-loo sène. Ka na la'e padètu ho neo ne'a, ngaa ka ne. Kabèdhi laa, na tadèngi Ama Lamatua padhai lii nèti d'ara ai, peka na, 32 ‘Ja'a ne, Ama Lamatua nèti bèi-baki èu! Lamatua nèti baki Abraham, baki Isak, dènge baki Yakob.’ Tadèngi nare sèmi èèna, ka na madha'u toke d'ai isi karèbha. Aa na bani heka doa kètu ho ladhe ana aaj'u dhu ai na'e èèna.
33 Èle èèna ka, Lamatua peka hari, aku Nèngu na, ‘We, Musa! Era dhu èu titu ne, era luri. Bhoke eele salapa èu! 34 Baku pangee, na, Ja'a bhèlu eele le dhèu Isra'el unu Ja'a ètu Masir sèi. Aad'o! Ja'a sanèd'e si era. Ja'a ke'a j'aj'èra rèngu. Ja'a tadèngi le lii roma iisi rèngu manèngi sasue. De Ja'a neo puru ho patabuli eele si. Mai ku asa ne'e! Ja'a neo pua èu lèpa hari asa Masir nèi.’s
35 Dènge j'ara sèmi èèna, ka Lamatua dhu pad'elo iisi nèti d'ara ai èèna, Na paredha Musa ho lèpa hari asa Masir. Lamatua paj'uj'u nèngu ho patabuli eele dhèu Isra'el nèti d'ara j'aj'èra rèngu. Musa ne ka dhu uru èèna dhèu karèi, peka na, ‘Cee ka dhu ded'e èu j'aj'i kètu ji'i?’ Te ngaa ne'e ne, Lamatua ka dhu ded'e ne!t 36 Nèti èèna ka, Musa lèpa hari asa rai Masir. Ètu nèi, na tao tadha-tadha malaa ae. Ka na kalua eele dhèu Isra'el nèti Masir. Nèti si kako re Dhasi Mea, ka ra kako palème d'ara mamoo d'ai èpa nguru tèu.u
37 Ka Musa peka dènge dhèu Isra'el, aku nèngu na, ‘Èèna na Lamatua ded'e dhèu èci nèti talora miu, ho Na paj'aj'i ne dhèu nèti lii padhai Nèngu, sama sèmi Na ded'e nare ja'a.’v 38 Musa pa'èci dènge dhèu Isra'el èdhi sèra ètu d'ara mamoo. Nèngu èèna ka dhu j'aj'i kalete mi bèi-baki èdhi dènge ana pajuu Lamatua nèti sorga. Te ana pajuu èèna ka dhu nèti Lii Holo-Nori Ama Lamatua asa Musa. Sèra sa ka dhu pad'elo j'ara mamuri dhu lèke. Lii Holo-Nori sèra ka dhu Lamatua papuru ètu ledhe Sinai.w
39 Masi ka sèmi èèna, te ngaa bèi-baki èdhi sèra ro'o boe nanene Musa. Aa ra tule eele ne, ho ra neo lèpa hari asa rai Masir. 40 Ka ra lasi rarange Harun, aku rèngu na, ‘Ari mu Musa ka dhu pakalua eele èdhi nèti rai Masir. Te ngaa èdhi te'a heka nèngu ètu ro'a mia. De ji'i manèngi èu tao mèdha sogo-tagu èci hia èdhi, sèna ka mèdha sogo-tagu èèna lere èdhi.’x 41 Ka ra tao ka mèdha sogo-tagu èci, rupa sèmi ana sapi ci'u. Èle èèna ka, ra para badha hia mèdha sogo-tagu èèna. Ka ra ra'a-sisi rame-rame, lula rèngu karej'e nèti mèdha sogo-tagu dhu rèngu tao unu ra.y 42 Nèti èèna ka, Ama Lamatua soro kabodho hia si. Ka ra mulai sogo-tagu ka mèdha dedha-liru, sèmi madha lod'o, hèru, dènge hua-hètu. Te ngaa Lamatua soro tèke si sèmi èèna. Èèna na lèke sèmi lii dhu dhèu nèti lii padhai Ama Lamatua suri tèke, peka na,
‘Weh! Miu dhèu Isra'el sèra!
D'ara èpa nguru tèu, miu kako palème d'ara mamoo.
Aa miu para badha sèra, neo sogo-tagu mi Ja'a, do,
neo sogo-tagu mi cee?
43 Miu koa-kio boe Ja'a!
Bèli-bèli miu sogo-tagu dhoka mèdha sogo-tagu miu sèra di.
Miu maso-kalua taruu d'ara èmu mèdha sogo-tagu nidhu, ngara na Molok.
Miu biasa sogo-tagu nidhu hua-hètu èci kahèi, ngara na Refan.
De miu d'èi dhoka sogo-tagu mèdha pa'ue-ai miu.
Nèti èèna ka, limuri mai Ja'a bhabhoo miu lami asa cabèka Babel nèi.’’’z
Stefanus b'ala lula-nèti Èmu Kapua Manèngi-Mangaj'i
44 Stefanus padhai lii taruu, peka na, ‘‘Ama Lamatua paj'uj'u rupa nèti era manèngi-mangaj'i èci mi Musa. Hèia Musa si patitu Paleo Manèngi-Mangaj'i èci,a dhu tao nèti ka'uri badha dènge bèla, sama sèmi rupa dhu Lamatua pad'elo le. Ka dhèu Isra'el sèra mai sabaj'a mi Ama Lamatua ètu era èèna. Ho ladhe rèngu pidha nèti ca'era asa era leo lasi, na, ra sag'e eele Paleo Manèngi-Mangaj'i èèna, aa ra èki nèu ne, aa ra jèru rèti asa era hiu. Ètu era hiu, ra patitu hari Paleo èèna.b
45 Limuri mai, lod'o Yosua si pamusu dènge dhèu rai leo ètu rai Kana'an, Ama Lamatua babège eele si. Ka Na pabagi rai Kana'an èèna hia bèi-baki èdhi. Lod'o rèngu parame rare rai èèna, rèngu rèti Paleo Manèngi-Mangaj'i Lamatua asa era èèna. Paleo èèna titu taruu ètu èèna, toke d'ai lod'o dhèu aae Daud nèd'u paredha.c 46 Dhèu aae Daud manèngi-mangaj'i mi Ama Lamatua, sama sèmi baki Yakob si. Ka Daud pakarej'e d'ara Lamatua, hèia Lamatua hia nèngu berkat. Ka na manèngi ho Lamatua paj'uj'u nèngu sèna ka patitu Èmu Kapua Manèngi-Mangaj'i dhu hiu.d 47 Te ngaa ana nèti Daud, ngara na Soleman ka dhu patitu Èmu Kapua Manèngi-Mangaj'i Lamatua èèna.e
48 Te ngaa èdhi te'a, na, Ama Lamatua pea boe ètu d'ara èmu dhu dhèu rai-haha tao, lula uru èèna, dhèu nèti lii padhai Lamatua èci suri tèke le, peka na,
49 ‘Dedha-liru èèna, kadera era Ja'a madhèdi paredha.
Aa rai-haha èèna, era hue haga Ja'a.
De tasamia ka miu bisa tao èmu èci dhu be'a hia Ja'a pea ètu d'ara? Bisa boe!
50 Lula dedha-liru, rai-haha, dènge isi aa'i-aa'i sèra, Ja'a ka dhu paj'aj'i!’’’f
Stefanus pasala mi dhèu kapai sèra, lula rèngu tadhe boe Dhèu Mola-Mèci nèti Ama Lamatua
51 Hèia Stefanus tuhu hari lii padhai na, ka na jèke si, aku nèngu na, ‘‘Miu dhèu kètu hadhu! Miu se, èci èèna ka dènge dhèu dhu tadhe boe Ama Lamatua, dènge dhèu dhu nanene boe Nèngu. Miu dhèu dhu palab'a dènge Ama Lamatua, èci èèna ka dènge bèi-baki miu dhu soro kabodho asa Ne! Ka limuri ne, miu neo hari palab'a dènge Roh Lamatua dhu Mola-Mèci, do?g 52 Bèi-baki miu sèra ka dhu paj'èra taruu dhèu rèti lii padhai Ama Lamatua sèra. Miu peka ku! Dhèu rèti lii padhai Lamatua mia ka dhu rèngu paj'èra boe? Aad'o, sina ma! Uru èèna dhèu rèti lii padhai Lamatua peka mema, aku rèngu na, limuri mai Ama Lamatua pua Dhèu Nèngu dhu Mola-Mèci. Te ngaa bèi-baki miu pamadhe dhèu rèti lii padhai Ama Lamatua sèra. Ka miu tenge j'ara kahèi ho hia dhèu leo pamadhe Dhèu Mola-Mèci nèti Lamatua. 53 Aa ana pajuu Ama Lamatua nèti sorga sèra dhu rèti mai atora ad'a dhu Lamatua neo hia mi èdhi, te ngaa miu pusi-pahae boe.’’
Ra tabhie pamadhe Stefanus
54 Ropa dhèu dhu pama'ète lii langu sèra nanene rare lii padhai lii Stefanus, ka re'a mema, na, nèngu pasala si. Ka ra kadhi ngutu aa tèka d'ara.
55 Te ngaa Roh Mola-Mèci Lamatua sab'a ètu d'ara Stefanus. Na doa kètu ka ladhe asa dedha-liru. Ètu nèi, na ladhe nèdhi dadedha Ama Lamatua, dènge nèdhi kahèi Lamatua Yesus titu ètu sebhe g'ana Na ètu era dhu kab'ua risi. 56 Hèia Stefanus padhai lii, peka na, ‘‘Sèmi ne'e ku, ama aa'i-aa'i. Ja'a kèdhi liru bhoke eele, aa Dhèu Rai-Haha Tare'a-re'a titu ètu era hua iia, re sebhe g'ana Ama Lamatua.’’
57 Ropa ra tadèngi sèmi èèna, hèia dhèu pama'ète lii langu sèra hutu ro'a dhilu ra. Ka ra jèke ne, sèna ka kai Stefanus baku bhoke hèb'a. Ka ra mangamok neo game ne. 58 Èle èèna ka, ra nuni-pa'oro ne rèti asa li'u kota. D'ai nèi, ka sakasii sèra bhoke eele kodho li'u ra, ho ra hia mi ana mone ngèru èci nèd'u. Ngara na Saulus, dhu j'aj'i dhèu dadugu-rariu dhèu. Èle èèna ka, ra tabhie Stefanus dènge hadhu.