“Sambai le ttenar”
(Matias 6:9-13, 7:7-11)
11
Mi no gewena, Yesus gwai sambai. Sambai lai a, glol mur ge aning no gmai ga leai lomu, “Nepa! Yoanis tai sraing biki gai glo mur ge aning deing gtenar kana, pang si sambai gete kang du. Nita A leai si sambai le nitenar teng bo!”
2 Pana Yesus lomu, “Aso kang! Sambai ge sonto pona:
Nepa! Adeina mi inali borong.
Adeing mi glaitaing borong ba, gtaing si aningkang gnaing lai geakal gtal.
Nepa, gtaing si, Aida wong aningkang gnaing lai ge Leri gedi.
3 Nepa, Eta niai tulung msing-ser wditeng no-no gebarang wa ninir.
4 Nepa, nita Aleai, ni tbel deina le Epeng,
iwe niaida so aning tbel gpai nidekeng deina le ni epeng ba pana.
Nepa, Eta nia le gadar si, nita boli gpai sning.
5-6 Lai a Yesus wari sambai le gtenar le tab du. Gai mi gkoli loum wong lomu, “Nukastena mleng tting, e nong tme lwot ming te gmai, pang si e sob mi gmit pok geweng. Pam po gnai wa gnir geweng ba, aida nal no anaing naung. Lai a, awai e nong aumang ge sob ming, pang na twak le atati glaing lomu, ‘Naina! Roti awui tu wa nnir teng bo! A trona baniak ne sob ming mong, pam po niaida ttuu boron obo! Naina, nai tulung teng bo! Awui tu pok! Neta gmekeng gei!’
7 Etalaus e nong trong le gwari lomu, ‘Ne non aso! Nitai niepeng kaan obo, pam po wair amai niakawai! Damat deina le kusing gapang kaan obo! Ol pok deing gtai geepeng kana. Asorong snin, e! Pam po wditen aumang ming teng se!’
8 Gete pan aso, le ywamal kang-kang. Masi gai aning ba e nong, pan te gsir gmit naung, pam po eta glaing kidi sa, tantu gsir gmit na, medi wa anir.
9 Sambai ba la so pana.
Latal galeai get geti gko;
Gai wa anir gei.
Lewena le lmukul;
Gai yel medi le anusar gei.
Geemeng le lmukul;
Gai damat lak gei.
10 A trona aningkang gnaing lai Latal Saku leai kidi sa, wa gnir gei. Lewena kidi sa, taiteng gei. Geemeng kidi sa, Gai damat lak gei. 11 Yeta le gsuk ywamal bo! Saku no ge ol apii leai sa, mnu medi wa gnir ge? 12 Anta ge ol soal leai sa, gai perbuk wa gnir ge? Pang taiteng naung gesuk, pan ta? 13 Geer ba, mansi gemedi-gegpai boli lmang. Pam po yepa sorga mina geer ba, Gaida kang borong. Pan te mansi ge boli iwe yaida pang gnin aso, yeta nal kang medi ye ol deina wa gnir yet lesuk sa, Pa Latal gai mi glaitaing gpai! Gai borong ye perlu kidi wa ynir naung, pam po mi glaitaing ba, Gai ge Roh Inail aso meid aning trou galeai sa wa gnir.”
Tuhan Yesus gai seteng deing ge bal ge kuas wong gpai naung
(Matias 12:22-30; Markus 3:20-27)
14 Mi no gewena, mku aning no seteng gadi mi asok te Yesus gai ge seteng ba, gter twak le gmai. Pana gai aning ba wari bisar gete kang. Aning aming deina gbir tale ak-ak. 15 Pam po tme gai lomu, “Yoo! Gai seteng gter kang pa! Pam po seteng deing ge bal, Balsebul ba, gwe kuas medi wa Gnir pa.”a
16 Anin aumang deing Yesus le gsuk geweng. Pana gai deina Galeai si tanda eang-sumar no wari gpai medi le gnusar du si lomu, Ge kuas ba tapi Latal gwe wa Gnir.b
17 Pam po ge gwamal boli ba deina Yesus lmang gete mee. Pana Gai bisar lomu, “Salyat er no gemira ming, ge konto-prente deing tale lwur sa, tantu gai salyat er no ba birasi tnanasu lai. Sob no gemira mina so pana, sob aning deing tsuk-tdeng mi gnirkang du sa, tantu gai sob mira ba boli birasi lai pa! 18 Pan te seteng ba deing tale lwur kidi pang sa no gai no mi lakal sa, ge bal ba prente le wuing pdot boli kana! Pan te yeta pong loum sa, Naida seteng ge bal ge kuas wong seteng gter, aba tekuu mi gea naung! 19 Le ywamal, e! Ye aning deina so seteng gter gete kang. Seteng ge kuas wong gter, anta? Naung, pa! Pan te srapa bisar sning lomu, Naida seteng ge kuas wong seteng gter. Ye aning genal loum bruki gei lomu, yeta Nadi kla ba tbel. 20 Pam po Neta tapi-tapi Latal Saku ge kuas wong seteng gter sa, aba le ynusar lomu, Latal ge prente le wuing ba ye mula ming kana. Mina, pam po iwe de yete leteng naung sa gning.
21 Biki-braing aning no, ket-sruing gleli ge sob le gadar kang-kang sa, tantu ge nanal ba gnaing lai nal no naung. 22 Pam po aning mi biki glaitaing tme gmai gpai gadi kala, pang sa gai aning geket-gesruing deina pramu medi gei. Lai sa geta gai aning ge osong deina pru wong gwai na, bkar medi ge ol mrung deing wa gnir. Ge pdot pom ba gai biki-brain aning ba geket-gesruing gaida glol le biki. Pam po ino gai geket-gesruing deina wari le biki boli kana.c
23 Le ywamal kang-kang! Aning Ninuk no kidi naung deina, gadi ba Ne lwur. Pang sa aning Nai tulung Ne sirbis gpai naung, gadi ba borong gpai mi tpukung kidi.”d
Seteng wari gwari gwai ge lweng lmang ming geweng
(Matias 12:43-45)
24 Yesus wari bisar le tab lomu, “Teta aning no seteng gadi mi asok te gter twak le gmai sa, gai seteng ba gwai lweng kumul ming na, gking mi gmai. A trona lweng gale barang mi naung, pan te pong gwamal lomu, ‘Adoo! Lweng nnaing naun oba, mi kang sa wari nwari nwai gai aning nakar gale nko ba aming.’ 25 Lai a gai wari gwari, pana gai lweng ba mi taiteng, sar inali kana pang sa le ator kang-kang. 26 Pana gai seteng ba gwai ge nong seteng weting yoku gwe mi earang gaida geemeng. Lai a gnaing lai gwai gai aning ba gale tbaing. Pan te gai aning ba ino ge gnirkang mi boli borong.”
Mel we mi untu?
27 Yesus de gai aningkang bal ba marang bisar gko wona, saku mei no aming wai mkal gpai lomu, “Saku pok, ea ba untu borong, a trona gwe Aisir, pang sa gwe amii medi wa Anir!”
28 Yesus tmakad lomu, “Tapi nea! Pam po mi untu deina, a gaida aning gweri medi Latal Saku ge Loum iko le tked si lewois, pang sa glol gpai!”
Aning Tuhan Yesus leai si, tanda-bukti medi le gnusar teng!
(Matias 12:38-42)
29 Yesus de bisar gko wona, aningkang bal ba deina Gale kum blebel. Pana Gai bisar lomu, “Ino anin oba deina, borong boli gpai kidi gete kang. Gai deina borong leai kidi pang si, Neta tanda eang-sumar gpai wa gnir du si, gai deina gete mee Naid oba, tapi-tapi Latal ge aning. Pam balau nakar Latal gteng-gbir tulai Yunus Saku gai tanda eang-sumar gpai wa gnir kana. A kang geau! 30 Nakar-nakar, Yunus gai Niniwe bendar ge aning deing gna tutuk lomu, gai deina kuli gadi mi gpai teng. Nal te nakar gpai Yunus gdekeng ba, wong tanda gedi medi wa gnir du lomu, Latal Saku gwe gadi utus. Mansi Ismalai Naida so pana. Nmai yna tutuk, pang si yai deina kuli yadi mi gpai teng. Pang sa nal te Neta gpai ba, wong tanda gedi meid aning ino wa gnir lomu, tapi Latal Saku gwe Naid utus.e
31 Atouk irad ge wditeng ming na, Latal gtati wong Hakim gedi sa, slatan ge leri mei wari gnirkang, wong saksi gedi gei. Gai gteng kilasi medi ino ynirkang yko deina, ynaing lai yditang lomu, ‘Ynaing lai oba mouk, e!’ A trona nakar gai leri mei ba lwoto ming te gmai si, genal leri Soleman ge mdang gdir. Pam po Aning ino ye tting twak ming ba, Gwe leri Soleman mi glaitaing. Pambalau le ywelak pdik no aso naung!f
32 Pang sa gnasu kidi naung! Niniwe ge aning deina so gtati gteng kilasi medi ino ynirkang yko deina yditang gei lomu, ‘Ynaing lai, moku!’ Gai deina pang bisar, a trona eteing Yunus gwai Latal ge gamra medi le gna tutuk du wona, lmang gadi mi gpai du. Pam po Aning ino ye tting twak ming ba, Gwe Yunus mi glaitaing. Pambalau yadi mi gpai pdik no aso yamlosi!”g
Mdal mi ynirkang
(Matias 5:15, 6:22-23)
33 Yesus wari ge bisar le tulai lomu, “Aning padung tak, lai sa medi lweng ayang mi gmit, panan te aning gai kamar mira mi gwai ba gnaing le mdal. Aning padung tak lai sa sibai medi leter, anta medi gwuing biki, aning pang gpai naung!h Aba ge arit ming naung!i 34 Ynirko aso iwe padung sa gning. Gai yemira gpai mdal. Ynirko iduing sa, gai deing-deing ba, yemira boli wong gdir. Pam po ynirko mdal sa, gai deing-deing ba, yemira kang wong gdir. 35 Yeta le tpai si, mdal yemira mi geti ba, gpai mi mdal, iwe wdi ge mdal sa gning. Mdal yemira ming ba, gpai iwe urak ge mdal, borong sapur-sapur pang gning sning. 36 Yemira mdal sa, wete tkukur deina so no iduing naung, tantu ye ynirkang deina so gnaing mdal, iwe padung pidasi no medi ye ynirkang le mdal ba pang gning.”
Tuhan Yesus gai agama Yaudi ge kpal deing le paru
(Matias 23:1-36; Markus 12:38-40)
37 Yesus bisar lai a, partei agama Parisi ge aning no gmai Gsur si, gwai ge sob mi gnai geweng. Gwai mona mina, Yesus sob mira mi gwai pang na tnai-tpasi med gabar mi gmit. 38 Pam po Parisi ge aning geukung-geprente glol si, Yesus gteng lesi te gnai-gpasi geweng ba glol naung. Pan te sob nor gete gdir a, gbir ak.
39 Pana Yesus gai gna tutuk lomu, “Parisi ge aning deing yaida mi glaitaing borong! Yaida ye agama geukung-geprente wuing biki borong! Ye piking ye kop gbar twak glol ba, le ywamal lesi gpai sriking pak, pam po yemira boli-makang pang sa atupak borong ba, le ywamal gpai inali naung! 40 Mouk, e! Le yepeeng sning. Latal Saku gwe twak glol a gpai, pang sa mira glol aso Gwe gpai. 41 Pam po mi kang boron a, nal ynaing deina medi kurung-klab aning deing wa gnir, panan te Latal ge mula ming, ydir yaid inali kang.
42 Parisi ge aning deing yaida! Silak ymantaing gei! Perpuluan medi Latal wa gnir ba, nal mrung-pidasi ba yeta gnaing gleki lai. Wete ye bumbu mrung pok deing pur ming te medi deina so, yeta gleki lai! Pam po nal ge ali ming deina le ywelak naung. Latal Saku le sayang ge nal, pang sa adil ge nal ba, aba deina le yeepeng borong! Tapi teta kuli Latal ge getoum bkar wa gnir, pam po nal mi kang ba deina le yeepeng sning.j
43 Silak ymantaing gei! A trona yaida sambai sob mira ming sa, lweng mi kang lewena, mi ymit yete lesuk, pang sa aningkang bal ge lweng ming ydeing-yma lewena yete lesuk.
44 Silak ymantaing gei! A trona yaida iwe pring gnirupur ge atouk gpai tresi lai ba pana. Aning ami lailol, pam po gete mee naung lomu, aba pring gnirupur, a trona pring gnirupur ge atouk ge angle ba inali, pam po gemira ming ba mlasur. Pambalau te adat glol sa, aning pring gnirupur le mra sa gpai giis makang, pan te sambai sob mi gwai le gmol naung. Parisi ge aning deing, yaida iwe pring gnirupur ba pana! Twak leng sa, yaida iwe inali borong. Pam po yemira ming ba mlasur ge nal ba, awe.”
45 Yaudi geukung-geprente mi gete kang ge aning no aso aming, Yesus ge bisar pitaki medi lomu, “Guru Saku! E loum iko ikipidi ba, niaida so nimantaing!”
46 Pana Yesus gai le gwari lomu, “Tapi! Yaudi geukung-geprente mi yete kang ge aning deing yaida, gtaing si ybak silak ymantaing! Yeta aning tulung gpai ge gnirkang eyakal naung, pam po ye agama geukung-geprente yeta mi gpai-gpai tuur, wong gai deina kang mi sus le tab. Lai a yeta yeukung-yeprente ini gdeing-gdeing medi aning le wder. Pam po nal tuur aba, ybak yteng kilasi no wong le tud, le gsuk wder aso naung.
47 Silak ymantaing gei! A trona yeta wor tab eang tugu gpai yet lesuk, wong Latal gteng-gbir tulai nakar-nakar gdir leng du geweng. Pam balau yetaum-yenakar deing genal gwe gai gteng-gbir tulai ge aning gpai gapang! 48 Yemedi-yegpai deina so, yetaum-yenakar deing yemarang le tresi. Gai deina Latal gteng-gbir tulai ge aning deing gbok ptik, pang sa gpai gapang du. Lai a yeta wor tab gteng-gbir tulai ge aning deing gnirupur gpai, pang si wong tanda gedi lomu, ybak yetaum-yenakar deing ge gpai ba leyou-lesei. 49 A trona aba Latal Saku gnaing lai gete mee, pang sa gai bisar lai lomu, ‘Neta nteng-nbir tulai ge aning pang sa utusan aumang deina utus, pang si Israel ge aning deing glol gmai. Pana aning ba deina gai tme gadi siksa, pang sa tme gpai gapang.’
50-51 Aning ino ynirkang gko deina, kuli aning Latal gteng-gbir tulai gpai gapang lai deina le konto wder. Aba Latal gai dunya le pruing leng ami gleki gmai, Habel gapang wete Sakaria wong sed. Sakaria ba, Latal Saku ge Sambai Sob Geer ming, korban ge med pang sa Kamar Inali ge tting twak ming gpai gapang. Yai deina so ge ukung deina yale wder!k
52 Yaudi geukung-geprente mi yete kang ge aning deing yaida! Silak ymantaing gei! A trona ywe kusing yete wuing wong damat lak kang pang si, Latal Saku ge gamra ba aning leteng kang-kang. Pam po yenal gai mira ang ywai naung. Mi boli boron a, yeta anin ter-adang si, ang gwai sning du!”
53-54 Yesus bisar lai wona, gai agama ge guru pang sa Parisi ge aning deing gsorong borong Gdekeng. Aming lai te, gai deina Gmaksebi ini gdeing-gdeing si, Gaid isipi gpai taing geweng. Gai deina yel lewena kidi pang si, gpai Gai tbel.